Uitzending Gemist
Ons gemeengoed
Welke rol kunnen burgercollectieven spelen bij het oplossen van de problemen van deze tijd? Deze vraag dringt zich op nu de overheid zich terugtrekt en de private sector die taken maar deels overneemt. Sinds 2005 heeft het aantal burgercollectieven in Nederland een enorme vlucht genomen. Ouderparticipatiecrèches, Wikipedia, broodfondsen en windenergiecoöperaties zijn daar goede voorbeelden van. Uitgangspunt is dat men niet uitgaat van het eigen belang. Op korte termijn moet er misschien zelfs iets worden ingeleverd. Maar uiteindelijk komt het collectieve belang alle participerende leden ten goede. Tine de Moor is hoogleraar Sociale Geschiedenis en expert op het gebied van burgercollectieven. Zij houdt een aantal voorbeelden van de 'commons' tegen het licht om duidelijk te maken hoe deze functioneren en wat de spelregels zijn voor het succesvol opereren van zo'n collectief. Welke dilemma's brengen deze nieuwe vormen van kleinschalig georganiseerde solidariteit met zich mee?
Bron: VPRO
Recente uitzendingen van VPRO Tegenlicht
Vpro Tegenlicht
Verbindende Vertellers
In een tijd waarin de depressiecijfers stijgen, groeit de behoefte aan nieuwe verhalen die weer betekenis geven en het gevoel van verbondenheid bevorderen. Een duik in die zoekt ...
01-11-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Wegwerpmaatschappij
Nu de roep om duurzaamheid en het behoud van onze planeet steeds luider wordt, staan we voor een cruciale uitdaging: hoe repareren we onze kapotte consumptiemaatschappij? Een du ...
05-10-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
Maak 't Simpel!
Doet complexiteit ons de das om? Is Nederland onbestuurbaar aan het worden? Noem een overheidsdossier en het zit muurvast. Waar de meeste vingers wijzen naar de politiek, wordt ...
07-09-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Prijs Van Ai
Wat gaat er schuil achter de glanzende belofte van Artificial Intelligence? AI blijkt geen goddelijke machine, maar een industrie die bloed, zweet en metalen kost. Een systeem v ...
08-06-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
Rebranding Migration
Hoe kan Europa eruit zien als we migratie niet als probleem maar als oplossing zien? Zoektocht naar een nieuw narratief over migratie. In verschillende steden door Europa ontspr ...
18-05-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
Stem Van De Natuur
Een verkenning van de nieuwste wetenschappelijke ontdekkingen over het innerlijke leven en gedrag van dieren. Zal meer kennis van dieren, planten en watermassa's ook maken ...
20-04-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
Vrijheidsstrijders
De Oekraïne-oorlog is z'n tweede jaar ingegaan. Wat doet die oorlog met de Baltische Staten? De Oekraïense president Zelensky meent dat zij als volgende aan de be ...
23-03-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
Samen Vergroenen
Overal in de samenleving duiken initiatieven op van mensen op zoek naar manieren om ons land van energie te blijven voorzien. Burgers, ondernemers en collectieven strijden voor ...
23-02-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Kloofdichters
Het lukt in Nederland niet de kloof tussen de rijken (de hoopvollen) en de armen (de hooplozen) te overbruggen. Geld is macht, geen geld is onmacht, onmacht over je eigen lot. D ...
26-01-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Kracht Van Afrika
Hoe ziet Afrika er over vijftig jaar uit? Afrikaanse denkers en doeners kijken naar verschillende toekomstscenario's. Grenzen zullen vervagen, nieuwe markten zullen bloeien ...
05-12-2022
VPRO
Meest bekeken uitzendingen van VPRO Tegenlicht
Vpro Tegenlicht
Donut Economie Volgens Kate Raworth
Staat ons economische gedrag in dienst van groei en winst of dient het de mens en planeet? Met die vraag ging de Britse econoom Kate Raworth, onderzoeker aan het 'Environme ...
26-11-2017
VPRO
Vpro Tegenlicht
Medicijnen Van Morgen
De wetenschap is voor het eerst in staat om het lichaam elk mogelijk eiwit te laten produceren dat het wil. Bevinden we ons op de drempel van een nieuw tijdperk? De kennis over ...
31-10-2021
VPRO
Vpro Tegenlicht
Deltaplan Waterstof
Kunnen we, als Nederland van het aardgas af gaat, het bestaande gasnet gebruiken voor groene waterstof? Spelers als de Gasunie en netbeheerders maar ook producenten van windener ...
10-02-2019
VPRO
Vpro Tegenlicht
Agenda 2011: De Pioniers
De economie flink in het rood, de politiek hopeloos gepolariseerd en de wereld weer verdeeld. Hoogste tijd voor nieuwe inspiratie. Gasten: Frans de Waal, Jim Rogers, Arianna Huf ...
10-01-2011
VPRO
Vpro Tegenlicht
Schaliecowboys
Energie is een belangrijk wapen in een gemondialiseerde wereldeconomie. Sinds 2013 brengt de Verenigde Staten zijn fossielrijke tegenstanders belangrijke slagen toe met de winni ...
27-07-2017
VPRO
Vpro Tegenlicht
Metamorfose Van Een Crisis
Kort na aanvang van de financiële crisis van 2008 verzamelt socioloog Manuel Castells een kleine groep van internationale topintellectuelen om zich heen om dieper over de c ...
19-09-2011
VPRO
Vpro Tegenlicht
Het Einde Van Bezit
We staan op de grens van een wezenlijke gedragsverandering. Het productiemodel waarin mensen werken om dingen te kunnen kopen loopt op zijn eind. We willen niet bezitten, we wil ...
08-11-2015
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Race Om De Superbatterij
Groene energie opwekken kunnen we. Maar hoe zit het met de opslag? Overal ter wereld zijn opslagtechneuten en batterijpioniers op zoek naar manieren om duurzame energie op te sl ...
07-02-2021
VPRO
Vpro Tegenlicht
Verbindende Vertellers
In een tijd waarin de depressiecijfers stijgen, groeit de behoefte aan nieuwe verhalen die weer betekenis geven en het gevoel van verbondenheid bevorderen. Een duik in die zoekt ...
01-11-2023
VPRO
Vpro Tegenlicht
De Voedselspeculant: Geld, Graan En Revolutie
Stijgende voedselprijzen zorgen voor toenemende onrust in de wereld. Is er te weinig voedsel voor te veel mensen of zijn in vlugge winst geïnteresseerde speculanten de oorz ...
21-11-2011
VPRO